Odpowiedź Zarządu AWSA na publikację dot. raportu NIK w dziennku ” Rzeczpospolita” z dnia 2 października 2006

W związku z publikacją w dzienniku „Rzeczpospolita” z dnia 2 października br na temat Raportu NIK dotyczącego budowy i zarządzania autostradami płatnymi oraz licznych odwołań do projektu realizowanego przez spółkę Autostrada Wielkopolska S.A., wyjaśniamy kwestie, które w niepełny sposób zostały przedstawione w materiale prasowym.

Nowelizacja Ustawy o Autostradach Płatnych przyjęta przez Sejm w lipcu 2005 r. była wynikiem wypełnienia przez stronę polską dyrektywy Unii Europejskiej. Rząd RP został zmuszony do wyboru pomiędzy dwiema możliwościami – rezygnacją lub pozostawieniem winiet na korzystanie z dróg krajowych i autostrad dla samochodów pow. 3,5 t. Pomysł rezygnacji z winiet polskie stowarzyszenia transportowe uznały wówczas za dyskryminujące z uwagi na obowiązujące w innych krajach opłaty za korzystanie z dróg krajowych i autostrad. Na wniosek głównie tychże stowarzyszeń rząd zdecydował się na pozostawienie winiet. Przyjmując takie rozwiązanie strona polska brała zapewne pod uwagę zgłaszany wielokrotnie odpowiednim organom państwowym przez spółkę Autostrada Wielkopolska S.A., proceder masowego fałszowania paragonów fiskalnych za przejazd autostradą A2 przez kierowców pojazdów ciężarowych. Powodował on wymierne straty w dochodach zarówno Skarbu Państwa jak i spółki koncesyjnej.

Jeszcze przed wprowadzeniem Ustawy w życie, zarząd AWSA wielokrotnie zgłaszał stronie rządowej krytyczne uwagi i podkreślał słabości systemu sprzedaży winiet. Już pierwsze miesiące funkcjonowania winietowego systemu poboru opłat na autostradzie wykazały, że system ten jest nieszczelny i w znacznym stopniu ogranicza wpływy do budżetu państwa.
O tym również bardzo obszernie poinformowaliśmy NIK na zorganizowanym w tym celu seminarium.

W maju i czerwcu 2005 r. czyli jeszcze przed uchwaleniem Ustawy w Sejmie zarząd spółki wielokrotnie przesyłał oficjalne pisma i uwagi na temat projektu ustawy do Marszałka Sejmu, wszystkich klubów parlamentarnych, kół poselskich, GDDKiA, Ministerstwa Infrastruktury, Głównego Inspektora Nadzoru Transportu Drogowego oraz do sejmowej Komisji Infrastruktury opiniującej projekt. Wyrażaliśmy nasze zaniepokojenie projektem ustawy i przestrzegaliśmy przed konsekwencjami ograniczenia fundamentalnych praw zawartych w podpisanej z rządem Umowie Koncesyjnej, do swobodnego kształtowania cen za przejazd obowiązującą obie strony projektu (państwo i spółkę). Skutkiem mogło być wypowiedzenie Umowy Koncesyjnej i tym samym narażenie Skarbu Państwa na wysokie odszkodowania. Rządowy projekt został w radykalny sposób zmieniony w Sejmie, a przyjęta Ustawa jest Ustawą nierynkową. Założony wzrost ruchu z tytułu wprowadzenia winiet za przejazd autostradą spowodował wzrost przychodów, ale jednocześnie wymusił na spółce przeprowadzenie w krótkim czasie wzmocnienia nawierzchni, dobudowania ekranów akustycznych czy powiększenia i modernizacji parkingów przyautostradowych. Przypominamy, że projekt został pierwotnie sformułowany i oparty o prognozy dla wariantu autostrady płatnej w czasie rzeczywistym.

Ograniczenie do 70% wysokości stawek gwarantowanych spółce było podstawowym odstępstwem od założeń Umowy Koncesyjnej podpisanej z rządem. Przywoływana w raporcie NIK zmiana stawek opłat odbyła się zgodnie z prawami nabytymi w Umowie Koncesyjnej i nie mogła zostać zakwestionowana przez GDDKiA, ponieważ nie przekraczała stawek z tabeli opłat zawartych w Umowie. Przyjęte ostatecznie rozwiązanie również w znacznej mierze ograniczyło poziom przychodów oraz przyszłych, spodziewanych po spłacie kredytów (2018 r.) zysków spółki.

Wart podkreślenia jest również fakt, iż państwo mimo ustawowej ingerencji w Umowę Koncesyjną, nie gwarantuje Autostradzie Wielkopolskiej S.A. osiągnięcia zysków. Ryzyko nadal pozostaje po stronie spółki.

Obie strony projektu dążyły do przyjęcia rozwiązania zgodnego z zapisami Ustawy. Interesy Skarbu Państwa zostały zabezpieczone w przytaczanym przez NIK Aneksie do Umowy Koncesyjnej, poprzez zagwarantowanie stronie publicznej możliwości weryfikacji uzgodnionych stawek po upływie co najmniej roku od wprowadzenia nowego systemu opłat czyli już w 2007 r. Na wyznaczenie tej daty miał również wpływ deklarowany termin oddania państwowego odcinka autostrady A2 z Konina do Strykowa, który uległ opóźnieniu o osiem miesięcy.

Jesteśmy również przekonani, że uwagi naszej spółki kierowane do NIK-u na temat wprowadzenia winietowego systemu poboru opłat na autostradach płatnych, spowodowały zmianę rozporządzenia obecnego Ministra Transportu w sprawie systemu winietowego. Skrupulatna kontrola winiet na autostradowych Pacach Poboru Opłat z pewnością zwiększyła przychody państwa z tytułu sprzedaży winiet, które przez lata od wprowadzenia winiet do sprzedaży kształtowały się na poziomie zaledwie 50% w stosunku do prognozowanych w 2002 r. przychodów.

Zarząd spółki Autostrada Wielkopolska S.A.

Bliższe informacje:
Zofia Kwiatkowska – Rzecznik Prasowy
tel. 608 – 479 541